Herkes için zorunlu olan Genel Sağlık Sigortası (GSS), katkı-katılım
paylan, ilave ücret yetmedi; şimdi de tamamlayıcı sigorta adıyla
eşitsizlikleri daha da artıracak olan yeni bir ek ödeme düzenlemesi
getirildi. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) bütçesinden özel sağlık
kuruluşlarına, üniversite hastanelerinden daha yüksek miktarda aktarılan
kaynaklar ve hastalardan alınan ölçüsü belirsiz paralar yetmedi. Özel
sağlık kuruluşları ek sağlık kasko vergisiyle yeni bir kaynağa daha
kavuşmuş oldular.
SGK, 28 Haziran 2012'de tamamlayıcı veya destekleyici sağlık
sigortasının tanım, kapsam ve uygulamalarıyla ilgili olarak bir genelge
(2012/25) yayımladı. Bu genelgeyle GSS primlerinin tüm sağlık
hizmederine erişmek için yeterli olamayacağı ve "istisnai hizmeder"
olarak tanımlanan ve kapsam dışı bırakılacak olan hizmederi içeren
paketin giderek genişleyeceği SGK tarafından kabul edilmiş olmaktadır.
Bu tür hizmedere ulaşabilmek ve A grubu hastanelerden yararlanabilmek
için, ödeyebilenden "tamamlayıcı sağlık sigortası" primi adı allında ek
bir vergi talep edilmektedir. Sigorta yaptıranlar, araç kasko
sigortasında olduğu gibi eğer sağlık hizmetini kullanmazlarsa da
'hasarsızlık indiriminden' yararlanacaklar! 5510 Sayılı SSGSS Kanunu
Madde 98'de; yıllık veya daha uzun süreli tamamlayıcı veya destekleyici
özel sağlık sigortalarına ilişkin usul ve esasların Kurumun uygunluk
görüşü alınarak Hazine Müsteşarlığı tarafından belirleneceği
belirtilmektedir.
Bu madde'ye bağlı olarak yayımlanan Genelgede "tamamlayıcı
veya destekleyici sağlık sigortası", SGK tarafından kapsama alınmayan ya
da kapsama alındığı halde genel sağlık sigortalısı tarafından ilave
ücret ödemesi gerektiren sağlık hizmederinin, özel sağlık sigorta
aracılığıyla sigorta kapsamına alınması olarak tanımlanmaktadır.
Ancak Genelge'de sağlık hizmederinden yararlanan genel sağlık
sigortalıların hizmeti aldıkları anda prime ek olarak ödemekle yükümlü
oldukları katkı-katılım paylarının özel sigorta şirkederi tarafindan
teminat veya ödeme konusu yapılamayacağı hükmü de getirilmektedir.
Sağlık hizmet sunucusuyla sigorta şirketi arasında
yapılabilecek anlaşmaya göre tamamlayıcı veya destekleyici sağlık
sigortası konusu yapılabilecek bedeller;
•Kurumca finansmanı sağlanmayan "istisnai" sağlık hizmederine ait bedeller,
•İlave ücret tutarları,
•Otelcilik hizmeti gibi hastalardan alınabilecek tutarlar,
•Sağlık Uygulama Tebliği fiyadarı üzerinde kalan tutarlar.
Yapılacak iş ve işlemler özel sigorta şirketlerine prim ödemek
suretiyle özel sağlık sigortası poliçesi satın alanlar için
uygulanacakür.
Tamamlayıcı veya destekleyici sağlık sigortasına sahip genel sağlık
sigortalısı ve bakmakla yükümlü olduğu kişilere aynı tedavi döneminde sunulan sağlık hizmet bedellerinden;
1-Kurumun 63. maddesi kapsamında sunulan sağlık hizmederine ait olanlar kuruma,
2-63. maddenin birinci fıkrasında sayılan ve tamamlayıcı sağlık
sigortası poliçesi kapsamında tanımlı olanlar ilgili özel sağlık
sigortası şirketine,
3-Sigorta poliçesi kapsamında yer almayan ilave ücret, otelcilik
hizmeti, kapsam dışı sağlık hizmetine ait bedeller, hastaya fatura
edilecektir,
4-Hasta katılım paylan ise hiç bir şekilde teminat konusu yapılamayacağından hastalar tarafindan ödenecektir.
5510 sayılı kanun madde 64'te; Kurumca finansmanı sağlanmayacak sağlık hizmetleri şöyle sınıflandırılmıştır:
•Estetik amaçlı yapılan her türlü sağlık hizmetiyle estetik amaçlı ortodontik diş tedavileri,
• Sağlık Bakanlığınca izin veya ruhsat verilmeyen sağlık hizmederi
ile Sağlık Bakanlığınca tıbben hizmeti kabul edilmeyen sağlık hizmederi,
•Yabancı ülke yurttaşlannın genel sağlık sigortalı olduğu tarihten önce
mevcut kronik hastalıklan Görüldüğü gibi tamamlayıcı veya destekleyici
sağlık sigortası, genelgede ifade edildiği gibi sadece kapsam dışı olan
estetik amaçlı sağlık hizmetleri üzerine kurgulanmamış, SGK tarafından
temel teminat paketinin daraltılmasıyla paket dışına çıkarılacak olan
sağlık hizmederi ve kurumca finansmanı sağlanmayan ve kısmen karşılanan
sağlık hizmetleri üzerine kurgulanmıştır.
Özede bu uygulamayla SGK tarafindan karşılanmayan (estetik
ameliyadar) veya SGK tarafindan sağlık hizmeti olarak sigortalılara
verilmeyen sağlık hizmederini almak isteyenler, GSS öncesi dönemde
olduğu gibi özel sigorta şirketine poliçenin kapsamına göre miktan
değişecek olan bir prim bedeliyle bu hizmederi alabileceklerdir. Aynca
yine prim miktarı artırılarak özel hastanelere ödenen ilave (fark)
ücreder ve kamu/özel hastanelerine ödediğimiz özel yatak ücrederi de
poliçe kapsamına alınarak özel sağlık sigortasına sigorta
ettirilebilecektir. Bunun için özel sağlık sigortalan "Tamamlayıcı veya
Destekleyici Sağlık Sigortası" poliçesi hazırlayıp isteyenlere satacak;
içerdiği teminat pakederini de ilan edeceklerdir. Tamamlayıcı sağlık
sigortası, muayene ücrederinden, protez ve ortezlerden ve ilaçlardan
alınan katılım paylannı hiç bir şekilde içermeyecektir.
5510 sayılı kanun madde 63; finansmanı sağlanan sağlık hizmetleri ve
süresini tanımlamıştır: Kurum (SGK), finansmanı sağlanacak sağlık
hizmederinin teşhis ve tedavi yöntemlerini, sağlık hizmederinin
türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usul ve esaslarım
Sağlık Bakanlığı'nın görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir.
Görüldüğü gibi kanunda bir hayli geniş olarak tanımlanmış olan
katılım paylarında artış ve temel teminat paketini gerektiğinde
daraltmak tamamen SGK yetkisine bırakılmış durumdadır.
ŞAPKA DÜŞTÜ...KEL GÖZÜKTÜ
Genel Sağlık Sigortası Asgari Sağlık Sigortasına dönüş türülüyorl
Sağlık hizmederine ulaşabilmek için GSS'li olmanın yeterli olmayacağı,
GSS'nin aslında sadece bir asgari sağlık sigortası sağlayacağı, kapsamı
genişletebilmek için zorunlu GSS primi ödeyen yurttaşlann, aynca ek bir
sağlık vergisi anlamına gelen tamamlayıcı sigorta primini de özel
sigorta şirketine yatırması gerekecektir. Yani SGK sağlık giderlerinin
belirli bir miktara kadar olanını karşılayacak, dileyenler de SGK'nın
karşılamadığı hizmeder için özel sigorta yaptıracaklardır.
Böylece GSS hastaların ihtiyaç duyduğu bütün sağlık hizmederini kapsamayacaktır.
Temel teminat paketi içinde yer almayan sağlık hizmederi için
yurttaşlann ceplerinden para ödemeleri gerekecektir. Bazı sağlık
hizmederi temel teminat paketi içinde yer alsa dahi SGK tarafindan
kısmen ödenecektir, kalan kısmını ise yurttaş cebinden ödeyecektir.
Artık sağlık hizmederine gereksinimi olanlar değü, parası olup
'kasko' sigortası yaptıranlar ulaşabilecektir! Araba aldığınızda trafik
sigortası yaptırmadan trafiğe çıkamadığınız gibi; zorunlu GSS'ye de prim
ödemezseniz sağlık kuruluşundan içeri giremeyeceksiniz. Üstelik sağlık
kurumlarına giremediğiniz gibi o ana kadar birikmiş olan tüm prim
borçlarını da ödemeniz gerekmektedir. Arabanız yeni ve pahalı ise
kazalara karşı kasko sigortası yaptırdığınızda hasar durumunda tüm
masraflar karşılanabilmektedir. Benzer şekilde özel sağlık kuruluşlan ve
özel sigorta şirkederi de insanların hastalıkları üzerinden sağlık
kaskosu yaptırmaya çalışarak yurttaştan alacağı parayı garanti etmek
istemektedir. Parası olup kasko primini yatıranlar A tipi özel
hastaneler ile A tipi kamu hastane birliklerine gidecek; parası
olmayanlar ve böylece kasko yaptıramayanlar da ancak "E tipi"
hastanelere gidebileceklerdir. Bu "Alta kalanın canı çıksın!" ifadesinin
en gerçekçi hah olacaktır.
TAMAMLAYICI SAĞLIK SİGORTASI KİM(LER) İÇİN ÖNGÖRÜLMEKTEDİR?
Hiç kuşkusuz özel sigorta şirkederi ve özel hastane patronları
içindir. Devlet destekli, müşteri garantili, paralar güvenceli, ödemeler
sabit süreli... Serbest piyasa ekonomisi için tadı bir rüya.
GARİBANA NE Mİ OLACAK... FAKİR FUKARANIN CANI CEHENNEME...!
Kimler en çok mağdur olacaktır; özel sigorta şirkederinin yaşldar,
doğumsal ya da sonradan edinilmiş kronik hastalığı olanları sigorta
kapsamına almaktan kaçındıkları, çok para istedikleri bilinmektedir.
Tamamlayıcı sağlık sigortası en çok yoksulları, yaşlıları ve kronik
hastalığı olanları mağdur edecektir. Bu gruptakiler sağlık hizmetine
gerektiği gibi erişip yararlanamayacaklardır.
Dünya örneklerinden de bilindiği gibi özel hastaneler her zaman
pastanın kremasını sıyırmayı tercih ederler. Kâr oranı düşük, külfedi,
zahmedi übbi işlemlerden kaçınırlar. Kronik, riskli yoksul hastalan
kabul etmemek için ellerinden gelen yaparlar.
Mümkün olduğunca basit, hızlı, kazançlı işlemleri ve varlıklı müşterileri seçerler.
Birçok ülkede sağlık alanında yapılanlara bakıldığında aralannda
birkaç yıllık zaman farla olsa da neredeyse tümüyle aynı sağlık
politikalan uyguladıklan görülmektedir. Dünya Bankası (DB), Dünya
Ticaret Örgütü (DTÖ), Uluslararası Para Fonu (İMF) ve diğer uluslararası
finans ve sağlık sektöründeki çokuluslu şirkederin isteği ve baskısıyla
uygulanan programlann iki somut değişimi ortaya koyduğu görülmektedir.
Küresel kapitalist düzenin hüküm sürdüğü ve bu sisteme eklemlenmiş tüm
ülkelerde sağlık hizmetine erişim ve yararlanma artık bir hak değildir;
sağlık küresel kapitalizmin yeni ve yüksek kâr oranlı alanlarından
birisidir. Bunu sağlayan modellerin uygulandığı ülkelerde yaşayan
toplumlar bir karşılık ve bedel ödeseler de sağlık hizmetine gerektiği
gibi erişip yararlanamamakta ve hem ülke çapında, hem de küresel ölçekte
toplumların sağlığı giderek daha çok bozulmaktadır.
SONUÇ OLARAK
Söz konusu katkı paylarının miktar ve oranlarının artırılması;
giderek daha çok sayıda hastalık ve hizmet konusunun genel sağlık
sigortası ödeme kapsamı dışına çıkarılması, ikinci ve üçüncü basamak
hizmedere ulaşma için sevk zorunluluğunun getirilmesi, sigorta
primlerinin daha yüksek oranda ve bazı kesimler için tümüyle cepten
ödenmesi, kapsam dışı hizmeder için tamamlayıcı sağlık sigortasının
zorunlu olması, sigorta kurumlarının kısmen ya da tamamen
özelleştirilmesi diğer ülkelerdeki uygulamalarda gözlenen ve çok uzak
olmayan bir süreç için de bizim de yaşayarak göreceğimiz uygulamalar
olacaktır.
Nihai amaçları sağlık hizmederine gerektiği erişimin kısıdanması ve
sağlıksız toplum yaratarak sağlık hizmederinden daha fazla kâr elde
etmektir.
Alıntı: Dr. Ergün Demir - Dr. Güray Kılıç-Birgün Gazetesi