Sonuçları Cancer dergisinde yayımlanan,
yaklaşık 3000 kişinin katıldığı ve Yale Üniversitesi bilim insanlarının,
Elizabeth Claus başkanlığında yürüttüğü araştırmaya göre, her yıl bir
veya daha fazla diş röntgeni çektirmek 10 yaş altı çocuklarda ise
menenjiom ihtimalini beş kat artırıyor.
Bilimciler,
gelişmiş ülkelerde diş röntgenlerinin, sıklıkla çekiliyor olması
nedeniyle insanlar için önemli bir radyasyon kaynağı oluşturduğuna
dikkati çekti.
Menenjiomlar
çoğu zaman masum tümörler de olsa beynin farklı bölgelerine baskı
yaparak, hastanın yaşamını olumsuz etkiliyor, ameliyatla alınmaları
gerekebiliyor.
Ayrıca Tiroidoloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Cumali Aktolun, İngiltere`de
yapılan bir araştırmanın, diş röntgenlerinin yaydığı radyasyonun tiroid
kanserinde rol oynayabileceğini ortaya çıkardığını bildirdi.
Aktolun, diş ve çene hastalıklarının teşhisinde ve uygulanan tedavinin
takibi için diş röntgeninin yaygın olarak kullanıldığını belirtti.
Diş röntgeni çekimi için X-ışını radyasyonu yayan makinelerin
kullanıldığını ifade eden Aktolun, bu makineden X-ışını çıktığını, diş
ve çeneye ulaşırken çevresinde bulunan diğer dokulara da etki ettiğini
söyledi. Çeneye en yakın organlardan birinin tiroid olduğunu anlatan
Aktolun, bu nedenle diş röntgeni çekiminde tiroid organına, X-ışını adlı
radyasyonun ulaştığını ve zarar verdiğini savundu.
Hem yetişkin hem de çocuklarda diş filminin artık sık olarak kullanılan
bir tetkik olduğunu belirten Aktolun, "Özellikle çocuklara son yıllarda
yapılan ortodontik (diş ve çene düzeltme) tedavisinin takibi için her
kontrolde, yani neredeyse her ay diş röntgen filmi çekilmektedir. Diş
röntgeni, normal küçük boy diş filmi ve panoramik diş filmi olmak üzere
iki türdür. Hastalar, küçük diş filmi çekilirken daha az radyasyona
maruz kalmaktadır. Ancak, panoramik diş filmi çekilen hastalar çok daha
fazla radyasyona maruz kalır" dedi.
Diş röntgenlerinden kaynaklanan radyasyonun, başta tiroit olmak üzere
diğer organlara verdiği kanser yapıcı zarar konusu üzerinde, uzun
yıllardır çalışıldığını anlatan Aktolun, "Birçok araştırma ve makale
yayınlanıyordu. Ancak, İngiltere Brighton and Sussex Tıp Fakültesinde
yapılan ve Acta Oncologica isimli kanser dergisinin Ekim sayısında
yayınlanan geniş tabanlı karşılaştırmalı bir araştırma, tiroid
uzmanlarında oldukça geniş ilgi uyandırdı" dedi.
TIP DOKTORLARI ÇOCUKLARA RÖNTGEN ÇEKTİRMEZ
Amerikan Tiroid Birliğinin, bu yeni araştırmanın sonuçlarını ve tam
metnini kendi yayınlarında kaynak olarak göstererek konuya olan ilgiyi,
taze ve diri tutmaya çalıştığını ifade eden Aktolun, şu bilgileri verdi:
"Bu konuda en önemli husus şudur: Normalde, çok önemli bir gerekçe
olmadıkça, tıp doktorları, çocuklara (18 yaş altı) röntgen filmi
çektirmez. Bunun nedeni, çocukluk çağında bütün hücrelerin radyasyona
çok duyarlı ve hassas olmasıdır. Bu hücreler sık sık ve yüksek miktarda
radyasyona maruz kalırsa kanser görülme olasılığı artar. İşte bu
nedenle, çok zorunlu kalmadıkça 18 yaş altı çocuklara radyasyon veren
filmler çektirilmez, bunun yerine MR veya ultrasonografi tercih edilir.
Hâlbuki diş hekimleri, çocuk hastalara çok sıklıkla diş filmi
çektirebilmektedir. Burada diş hekimlerini rahatlatan husus, diş
filmlerinde kullanılan radyasyonun miktarının çok düşük olmasıdır.
Ancak, düşük de olsa radyasyonun etkileri birikmektedir. Üstelik son
yıllarda daha da sık kullanılan panoramik röntgen tetkikinde, çocuklara
ciddi miktarda radyasyon verilmektedir. Bu radyasyondan en çok da tiroid
etkilenebilmektedir. İngiltere`de yapılan araştırma, diş röntgenlerinin
yaydığı radyasyonun tiroid kanserinde rol oynayabileceğini ortaya
çıkarmıştır. Toplam 313 tiroid kanseri hastasının geçmişi incelenerek
yapılan ve aynı zamanda aynı sayıda aynı yaş ve cinsiyette
karşılaştırmalı bir hasta grubu da kullanan bu meta analiz çalışmasında
tiroid kanseri riskinin, geçmiş yıllarda diş röntgeni çektirmiş
hastalarda ortalama 2 kat arttığı belirlendi."
DİŞ HEKİMLERİ VE TEKNİSYENLERİ DE RİSK ALTINDA
Diş hekimlerinde ve diş teknisyenlerinde tiroid kanserinin daha sık
görüldüğünü belirten Aktolun, her diş hekiminin, küçük boy diş röntgeni
çekimi yaptığını, bu nedenle bu çekimi yapan diş hekimleri ve diş
teknisyenlerinin de radyasyona maruz kaldığını ifade etti.
Aktolun, özellikle küçük boy diş filmi makinelerinin, direkt çeneye
dayanıp çekim yapılırken, aslında X-ışını radyasyonu yaydığını, sonuçta
hasta, diş hekimi ve diş teknisyeninin tiroidinin, bu radyasyona maruz
kaldığını söyledi.
Çocuklar, diş röntgeni çekilirken, tiroidinin röntgen ışınından
korunması için boğaz bölgesine mutlaka "Kelebek Kurşun" takılması
gerektiğine dikkati çeken Aktolun, "Ayrıca, çocuklarda ve yetişkinlerde,
çok sık röntgen çekiminden kaçınılmalıdır. Sadece çok gerekli olduğu
durumlarda diş röntgeni çekimi yapılmalıdır. Panoramik röntgen
tetkikinden daha da kaçınılmalı, çok sınırlı sayıda çocuk hastada
kullanılmalıdır. Diş hekimleri ve diş teknisyenleri de kendilerini
koruyacak tedbirleri almalı, tiroidin röntgen ışınından korunması için
mutlaka boğaz bölgesine özel `Kelebek Kurşun` takmalıdır" diye konuştu.
Alıntı : ntvmsnbc.com , AA